3 juni: Opening Maczek Memorial Breda

De opening van dit Memorial stond gepland op 31 maart – de geboortedag van de naamgever van het Memorial – generaal Stanislaw Maczek. Die opening kon door de coronacrisis niet doorgaan. Vanaf 3 juni opent het Memorial nu toch zijn deuren.

Het Maczek Memorial Breda herdenkt de bevrijding van de stad Breda aan het einde van de Tweede Wereldoorlog. Soldaten van de 1e Poolse pantserdivisie onder leiding van generaal Maczek, wisten op 29 oktober 1944 de Duitse bezetters te verdrijven.

Die bevrijding is letterlijk te zien op de muur van het Memorial, waarop beroemde bevrijdingsfoto’s zijn afgebeeld. Het strak vormgegeven gebouw ligt aan het Poolse ereveld aan de Ettensebaan.

Bezoekers kunnen door middel van een multimedia-wand en luisterpalen kijken en luisteren naar de persoonlijke verhalen van Poolse soldaten. Museumstukken zoals persoonlijke attributen en oorlogsmaterialen brengen deze verhalen tot leven. Mede door deze mix is het Memorial voor een brede doelgroep zeer het bezoeken waard.

Later dit jaar opent ook het Informatie- en Documentatiecentrum zijn deuren. Hier kunnen geïnteresseerden in een database gedetailleerde informatie vinden over dit speciale stukje uit de Bredase geschiedenis.

Wat deze bevrijdingsverhalen zo bijzonder maakt is dat ongeveer 300 bevrijders na de oorlog Breda trouw bleven. Ze bouwden er een nieuw bestaan op. Zij vonden er een geliefde, trouwden, kregen kinderen. Buiten Polen is er geen enkele stad in de wereld waar de Poolse invloed nog zo voelbaar en zichtbaar is als in Breda: veel Bredanaars hebben een van oorsprong Poolse familienaam.

Het waarom daarvan is bij relatief weinig mensen bekend. Het Memorial vertelt dit goed bewaarde geheim en schetst er ook een brede context bij.

Hierdoor is de bezoeker in staat deze gebeurtenissen in een breder perspectief te plaatsen en dit indrukwekkende verleden met het heden te verbinden.

Het Memorial is tot stand gekomen met (financiële) steun van de gemeente Breda, de provincie Noord-Brabant, het Nationaal Fonds voor Vrede, Veiligheid en Veteranenzorg (vfonds), het Poolse Ministerie van Cultuur en Nationaal Erfgoed, het Pools Historisch Museum in Warschau en een aantal lokale sponsoren.

Het Maczek Memorial Breda is geopend op woensdag, zaterdag en zondag. Kijk op de website voor openingstijden: www.maczekmemorialbreda.nl. Vanwege de regels om het coronavirus tegen te gaan, is het noodzakelijk voorafgaand aan het bezoek te reserveren.



Opening Generaal Maczek Memorial uitgesteld

Helaas moeten we de opening van het Generaal Maczek Memorial op 31 maart aanstaande uitstellen.

Vandaag heeft het kabinet besloten om alle evenementen boven de 100 personen te verbieden. Het bestuur van het Generaal Maczek Memorial heeft vervolgens besloten om zowel de opening van het Memorial op 31 maart 2020 als het vrijheidscollege van Dieuwertje Blok op 1 april 2020 niet door te laten gaan.

De officiële opening zal worden verschoven naar de maand oktober 2020. Een datum hiervoor zal later worden vastgesteld.

Namens het bestuur van het Generaal Maczek Memorial.

Mary Heessels
Comité Opening Generaal Maczek Memorial

Zondag 27 oktober herdenking van de gesneuvelde Poolse militairen in Breda

Zondag 27 oktober herdenking van de gesneuvelde Poolse militairen in Breda

 

Dit jaar is het 75 jaar geleden dat Breda bevrijd werd van de Duitse onderdrukking, door de 1e Poolse Pantserdivisie onder leiding van Generaal Maczek. Dit wordt op grootse wijze herdacht in Breda, maar er wordt ook stil gestaan bij de, meestal jonge jongens, die in een vreemd en onbekend land hun leven gaven. Hun devies was “voor Uw en onze vrijheid”.

Herdenking Ettensebaan in Breda

 

Na felle gevechten in Alphen en Gilze was het de bedoeling dat de Divisie het Wilhelminakanaal zou oversteken steken  om Oosterhout te bevrijden. Maar de Desert Rats van de 7e Engelse Pantserdivisie waren al in Dongen en trokken vandaar richting Oosterhout.

Daarop vroeg generaal Maczek aan veldmaarschalk Montgomery of hij linksaf mocht slaan om Breda te bevrijden. Generaal Maczek stuurde eenheden naar het oosten, zuiden en westen van Breda. Om de stad te sparen liet hij de mogelijkheid open voor de Duitsers om naar het noorden te vluchten. In Breda vielen dan ook bijna geen burgerslachtoffers en er ontstond relatief weinig schade aan de gebouwen.

Op 29 oktober begon de aanval op Breda.

De Bredase bevolking uitte haar dankbaarheid door Generaal Maczek het ereburgerschap van Breda aan te bieden. De uitnodiging om in Breda te komen wonen sloeg hij echter af: “Ik ben de Schotse regen gewend”.

400 Jonge mannen kwamen na de oorlog wel terug naar hun Breda voor de liefde en om hier hun toekomst op te bouwen.

 

Naast de vele festiviteiten dit weekend staan we ook stil bij de jongens van pas 18, 19 jaar die begraven liggen op de Poolse Erevelden aan de Vogelenzanglaan (Ginneken) en aan de Ettensebaan (Breda). Hier is ook het graf van Generaal Maczek. Zijn wens was om bij zijn jongens begraven te worden.

 

Op zondag is er om kwart over 9 een herdenkingsdienst  in de Sint Laurentiuskerk, waarna om kwart voor 11 de gesneuvelden herdacht worden op het Ereveld in het Ginneken.

Om 13.00 uur begint de herdenking op het Ereveld aan de Ettensebaan.

 

De ceremonie in het Ginneken wordt verzorgd door het Comité Herdenking 1944 Ginneken en op de Ettensebaan door Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie Nederland en wordt geleid door Stas Szamrowicz, een zoon van een Poolse bevrijder.

Naast de burgemeester van Breda, de heer Depla, zijn ook aanwezig de Poolse Ambassadeur in Nederland, de heer Czepelak, de Poolse minister van Veteranenzaken, afgevaardigden van de Poolse Generale Staf, samen met enkele Poolse veteranen, die Nederland bevrijd hebben en vele andere groeperingen. Een Erecompagnie van de 11e Poolse Pantsercavaleriedivisie uit Zagan (Polen), die de tradities van de divisie van Maczek overgenomen heeft, zal een eresalvo geven. Muziekvereniging Fidelis speelt samen met het Militair Orkest van de 11 Pantserdivisie.

 

In Oosterhout worden op het Poolse Ereveld aan de Veerseweg de gesneuvelde Polen op zaterdag  26 oktober herdacht om 10.30 uur.

BREDA 75 JAAR VRIJHEID –  Breda is zijn Poolse bevrijders niet vergeten!

BREDA 75 JAAR VRIJHEID

 

Breda is zijn Poolse bevrijders niet vergeten!

 

Het Generaal Maczek Museum in Breda organiseert een Iconische expositie over de persoon Generaal Maczek en de lotgevallen van de 1e Poolse Pantserdivisie.
Het is een grote eer om een aantal veteranen, waaronder Roman Figiel uit Breda, te kunnen ontvangen op deze expositie.

De realisatie van de expositie in Breda wordt grotendeels mogelijk gemaakt door het Pools Nationaal Historisch Museum in Warschau, de Gemeente Breda, Provincie Noord-Brabant, Crossroads en overige sponsors.

De bedoeling is dat de expositie door Europa gaat reizen naar plaatsen die door Generaal Maczek zijn bevrijd. Dat kan dus variëren tussen Normandië en Wilhelmshaven in Duitsland.
Breda is dus de eerste !!

In samenwerking met de Nederlandse Defensie Academie en de Gemeente Breda is overeenstemming bereikt om de expositie te plaatsen op het Kasteelplein in Breda.

 

De expositie bestaat uit een Labyrint van metalen wanden welke aan de binnenzijde zijn voorzien van een groot aantal Museale uitingen over het leven van Generaal Maczek en de 1e Poolse Pantser Divisie en de bevrijding van Breda e.o. Ook is er een gesloten kern met audio visuele projecties. De expositie is ongeveer 400 m2 groot.

Eyecatcher van de expositie is de frontwand met een typische Hollandse foto van een molen met Generaal Maczek en zijn soldaten. De foto is genomen bij de molen in Terheijden in november 1944.
De officiele opening in Breda is in de beroemde Nassauzaal van de NLDA op  vrijdag 11 oktober 2019.

De expositie op het Kasteelplein is geopend voor het publiek vanaf 12 oktober van 09.00 uur tot 18.00 uur. De sluiting is op zondag 3 november om 18.00 uur.

De expositie wordt geheel gerund door vrijwilligers van het Generaal Maczek Museum. De entree is geheel gratis.

Iedereen is welkom om de expositie te bezoeken, er is speciale aandacht voor de jeugd. We zullen hiervoor vele basis- middelbare en hogere scholen in groepen ontvangen.
Het is belangrijk dat iedereen beseft dat Vrijheid niet gewoon is.

 

Onder: Foto’s van de expositie

Maandag 27 mei 2019 gaat de eerste paal de grond in voor het Generaal Maczek Memorial

Deze belangrijke gebeurtenis, waaraan bijna 3 jaar van voorbereiding vooraf zijn gegaan, zal worden geopend door de heer Willem Krzeszewski, voorzitter Generaal Maczek Memorial, in het bijzijn van o.a. mevrouw Marianne de Bie, wethouder gemeente Breda en de heer Arend de Boer van Winters Bouw en Ontwikkeling.

Het slaan van de 1e paal zal om 11.45 uur plaatsvinden.

Aansluitend aan het programma van het slaan van de 1e paal zal er een tweede evenement plaatsvinden:
Ondertekening van de overeenkomst tussen het Generaal Maczek Museum en het Nationaal Museum uit Polen in het kader van de realisatie van een buitengewoon indrukwekkende multimediawand.

Speciaal hiervoor komen die dag de volgende heren naar Breda: de heer Jerzy Platajs van het Poolse Ministerie van Cultuur en de heer Robert Kostro directeur van het Museum van de Poolse Geschiedenis uit Warschau.

18 april opening expositie “Bevochten Baronie”

Vrijwilligers, Vrienden van het Generaal Maczek Museum,

Het is zover!
Aanstaande donderdag, 18 april, wordt in de ruimte NEXT bij het Stedelijk Museum Breda de expositie “Bevochten Baronie” officieel geopend.
Dit is een initiatief van Landstad de Baronie, waarin voor dit project zeven musea uit de Baronie samenwerken. Geholpen door het Stedelijk Museum Breda presenteren ze deze tentoonstelling.
De musea zullen dit en volgend jaar elk op hun eigen manier aandacht besteden aan de Tweede Wereldoorlog en de bevrijding.

Het ging mij te ver om jullie allen een poster in A2 formaat te sturen, vandaar dit exemplaar in bescheiden afmetingen. Ook in de pers (bijv. BN DeStem van afgelopen zaterdag 13 april) is hier aandacht aan besteed.

Met vriendelijke groet,
Jos Hegtermans.
(namens het GMM, bezig met dit project).

Breda Vandaag – Breda krijgt kunstwerk dat herinnert aan bevrijding door Polen

Een impressie van het kunstwerk. Het gaat vooral om de ‘sporen’ die worden uitgehakt op de plek van een al bestaand voetpad. (Foto: Tomaszewski)

BREDA – Breda krijgt een kunstwerk van partnerstad Wroclaw uit Polen. Dit ter gelegenheid van 75 jaar bevrijding door de 1e Poolse pantserdivisie van Generaal Maczek. In de loop van volgend jaar verschijnt het op de hoek van de Claudius Prinsenlaan met de Wilhelminasingel.

Het kunstwerk is gemaakt door Tomasz Tomaszewski, een beeldhouwer uit Wroclaw. Het kunstwerk heeft de naam ‘Pamiec’, dat staat voor ‘Herinnering’. Het verbeeldt het achtergebleven spoor van een Poolse Tank. Het kunstwerk wordt gevormd door uit steen gehakte ‘sporen’. Het wordt aangebracht op het bestaande pad dat door enkele haagjes loopt. Straks kunnen voetgangers gewoon over het kunstwerk heen lopen.

Prijsvraag

De Poolse beeldhouwer won met zijn ontwerp de prijsvraag die Wroclaw in oktober uitschreef, om de viering van de bevrijding te symboliseren. In het juryrapport staat het volgende: “De prijs is toegekend aan een kunstwerk dat op subtiele maar heldere wijze de geschiedenis van de bevrijding van Breda interpreteert. De minimalistische vorm is tegelijk een ondubbelzinnige verwijzing en een eerbetoon aan de bevrijders. Maar laat ook ruimte voor andere associaties. De uitdrukkingskracht en het materiaalgebruik van de kunstenaar maken dat het kunstwerk goed past in zijn omgeving. Het moedigt mensen aan om het pad in het park te bewandelen en het tegelijk te ervaren als een weg door de geschiedenis.”

De stad Wroclaw heeft voor de realisatie van het kunstwerk een bedrag van 350.000 Zloty beschikbaar gesteld. Dat is ruim € 80.000. Gemeente Breda levert de fundering van het kunstwerk. Eerder schonk Breda een kunstwerk aan Wroclaw. Dit was  een Blind Walls-schildering van de Bredase kunstenaar Robin Nas/Zenk One. De schildering krijgt als thema de stedenband Breda en Wroclaw en wordt in het voorjaar van 2019 gerealiseerd in Polen.

Door: Robbert Temmen   zaterdag 15 december 14:23 – 2018    Cultuur

Omroep Brabant – Kunstenaar beitelt tankspoor in Bredase kinderkopjes

De Poolse kunstenaar Tomasz Tomaszewski in het Bredase park waar voor oktober kunstwerk van zijn hand komt.

BREDA – De Poolse kunstenaar Tomasz Tomaszewski liep woensdagmiddag voor het eerst in het Bredase park waar voor oktober een kunstwerk van zijn hand komt. Terwijl de eerste sneeuwvlokken vallen loopt hij met een tolk en twee medewerkers van de gemeente over het asfaltpad dat er nu nog ligt. Hier, op de hoek van de Claudius Prinsenlaan en de Wilhelminasingel, wil Tomaszewski weer kinderkopjes neerleggen en daarin gebeiteld het spoor van een tank uit de Tweede Wereldoorlog.

Tomaszewski is een kunstenaar uit de Poolse stad Wroclaw, een stad waar Breda al jaren een stedenband mee heeft. Zijn kunstwerk is een cadeautje van de Wroclaw aan Breda. Het tankspoor herinnert aan de bevrijding van Breda in 1944 door de militairen van de Eerste Poolse Pantserbrigade onder leiding van generaal Maczek. Het werk moet voor oktober klaar zijn omdat de bevrijding in die maand 75 jaar geleden is.

Cromwelltank
Tomaszewski vertelt dat het spoor in zijn kunstwerk het spoor is van een Engelse Cromwelltank. Het was een van de tanktypes die de Eerste Poolse Pantserbrigade in gebruik had. Binnenkort begint hij met een model van zijn kunstwerk. Poolse vaklui gaan dan in de zomer het spoor aanbrengen in een stapel kinderkopjes die van Breda naar Wroclaw wordt gebracht. Volgens de kunstenaar, die ook lesgeeft aan de kunstacademie in Wroclaw, is er in die stad een groep steenhouwers die de klus voor hem uit kunnen voeren.

Nog steeds bekende naam
Volgens de kunstenaar is Maczek in Polen nog steeds een bekende naam. De generaal en zijn mannen konden na de Tweede Wereldoorlog niet terug naar Polen waar toen de communisten aan de macht waren. Maczek leefde tot zijn dood in 1994 in Schotland, maar werd in Breda begraven op het Poolse erebegraafplaats.

Andere Poolse militairen bleven na de Tweede Wereldoorlog in Breda waardoor de stad een grote Poolse gemeenschap kreeg. Volgens Tomaszewski kregen Maczek en zijn manschappen in Polen pas de na de val van het communisme de erkenning die zij verdienden.

Intussen dwaalt Tomasz nog steeds door het Bredase parkje. Het is voor het eerst dat hij ziet waar zijn kunstwerk gaat komen. “In het echt is het groter dan op Streetview”, zegt hij. Donderdag vliegt hij weer naar Wroclaw.

Geschreven door Peter Pim Windhorst – Omroep Brabant

 

 

 

 

 

 

Herdenkingsweekend 27 en 28 oktober Bevrijding Breda

Komend weekend is het 74 jaar geleden dat Generaal Maczek met zijn 1e Poolse Pantserdivisie de stad bevrijdde van het Duitse juk.

Om dit feit te herdenken heeft de “Stichting Jaarlijkse Herdenking Bevrijding Breda”, waarin participeren Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie, Comité Herdenking 1944 Ginneken, Generaal Maczek Museum, Serce Polski, Bredase Culturele Vereniging Polonia, Comité Belcrum oorlogs­monument WO2 en Kaszub, de eer u uit te nodigen voor het bijwonen van de plechtigheden.

Niet alleen vreugde, omdat na 4½ jaar de Duitse laars uit Breda verdween, maar ook wordt er stilgestaan bij de gesneuvelde Poolse militairen. De meesten waren jonge mannen, aan het begin van hun leven, die stierven in een voor hun onbekend en ver land.

Voor Uw en Onze Vrijheid was het devies van de 1e Poolse Pantserdivisie. Een vrij Nederland, maar voor Polen duurde het nog 45 jaar voordat men kon spreken van een echt vrij Polen. 

Op zaterdag 27 oktober is er om 14.30 uur een bloemenhulde, gewijd aan de 1e Poolse Pantser­divisie bij de Gedenkplaquette op de Parade 12 – 14 in Breda.

Om 15 uur gaan de Poolse Erecompagnie, Militair orkest van de 11e Pantsercavaleriedivisie en de Poolse Scoutinggroep uit Breda in Paradepas naar de Grote Markt.

De Nassau-klok van de Grote Kerk luidt om 15.15 uur voor onze Poolse Bevrijders, waarna het Pools Militair Orkest zal optreden op de Grote Markt.

In de Lutherse Kerk, Veemarktstraat 11 in Breda begint om 16 uur het feestelijk programma, “Wij eren de bevrijders van Breda”.

17.45 uur concert in de Laurentius kerk van het Militaire Orkest uit Żagań met solisten.

Alosza Awdiejew treedt in het Theater Avenu aan de Waterstraat 5, Breda om 19.30 uur op.

Tot slot van de dag wordt er een feestavond verzorgd door Polonia in de Zaal Vianden, Viandenlaan 3, Breda. De avond begint om 20 uur.

Op zondag 28 oktober is er om 9.15 uur een Herdenkingsdienst in de Sint Laurentiuskerk, Breda, Ginnekenweg 333 (Ginneken);

Om 10.45 uur is er een Herdenking op het Ereveld Ginneken, Vogelenzanglaan 13, Breda.                   

De grote Herdenking op het Ereveld aan de Ettensebaan in Brede begint om 12.45 uur. 

Herdenking Poolse gesneuvelde Militairen op vrijdag 4 mei 2018

Voorafgaande aan de Herdenking in het Stadspark worden, tijdens een korte herdenking, de gesneuvelde Poolse militairen herdacht op het Pools Militair ereveld aan de Veerseweg in Oosterhout.

Het devies van deze jonge mannen was: “Voor Uwe en onze vrijheid”, Zij gaven hun leven voor onze vrijheid.
Op vrijdag 4 mei 2018 om 18.00 begint de herdenking. De waarnemend burgemeester van Oosterhout, de heer Fränzel, zal namens de gemeente een krans leggen, terwijl leerlingen van de Openbare Basisschool Rubenshof bij elk graf een bloem zullen leggen.

De Koninklijke Muziekvereniging Oosterhout is ook aanwezig.

Namens de Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie Nederland nodigen wij u hierbij uit om aanwezig te zijn.

Foto: Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie Nederland.