Lezing Generaal Maczek Museum over de slag op de Westerplatte op zondag 25 november

Op 31 augustus 1939 werd het Duitse radiostation Gleiwitz overvallen. De overval gebeurde door een Duits SD-Sonderkommando in Pools uniform. Hiermee werd de suggestie gewekt dat het Poolse leger een grensincident veroorzaakt had.

De volgende dag verklaarde Hitler in de Rijksdag: “seit 5.45 Uhr wird jetz zurück geschossen”. En het Duitse leger trok Polen binnen.

De 2e Wereldoorlog was uitgebroken!

Wat vrijwel onbekend is, was dat er een oud slagschip (uit 1906), de KM. Schleswich-Holstein, in de haven van Danzig lag voor een “beleefdheidsbezoek”. Op 1 september 1939 om precies kwart voor 5 ’s ochtends ontving de gezagvoerder het bevel om de geheime orders, betreffende “Fall Weiss”, de aanval op Polen, uit de kluis te halen.

Vlak daarna begon de beschieting met de 28 cm kanons op Westerplatte, gevolgd door een aanval van de Luftwaffe. Dit duurde dag en nacht. Een verdediging, die slechts 12 uur stand zou kunnen houden, hield het daarentegen 7 dagen uit en moest uiteindelijk de strijd staken omdat er geen voedsel, water en munitie meer was.

Over deze slag organiseert het Generaal Maczek Museum op zondag 25 november 2018 een lezing  met film en wordt de postzegelverzameling over de Westerplatte van de heer Cos tentoongesteld alsmede uit het privéarchief originele kranten en enkele boeken. Ook een model van de KM. Schleswich-Holstein is er te zien.

Let op: in tegenstelling tot voorgaande lezingen vindt de lezing dit keer plaats in het Gemeenschapshuis Erasmus en niet in het Gemeenschapshuis De Vianden.

Tijd:                 14.00 – 17.00 uur. Inloop vanaf 13.45 uur zodat we op tijd kunnen beginnen

Locatie:           Gemeenschapshuis Erasmus, Erasmusweg 24 te Breda

Parkeren:        Parkeergelegenheid voor en rondom het gemeenschapshuis

Toegang is gratis, maar het Museum is dankbaar voor iedere euro als donatie.

Monument Westerplatte

Herdenkingsweekend 27 en 28 oktober Bevrijding Breda

Komend weekend is het 74 jaar geleden dat Generaal Maczek met zijn 1e Poolse Pantserdivisie de stad bevrijdde van het Duitse juk.

Om dit feit te herdenken heeft de “Stichting Jaarlijkse Herdenking Bevrijding Breda”, waarin participeren Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie, Comité Herdenking 1944 Ginneken, Generaal Maczek Museum, Serce Polski, Bredase Culturele Vereniging Polonia, Comité Belcrum oorlogs­monument WO2 en Kaszub, de eer u uit te nodigen voor het bijwonen van de plechtigheden.

Niet alleen vreugde, omdat na 4½ jaar de Duitse laars uit Breda verdween, maar ook wordt er stilgestaan bij de gesneuvelde Poolse militairen. De meesten waren jonge mannen, aan het begin van hun leven, die stierven in een voor hun onbekend en ver land.

Voor Uw en Onze Vrijheid was het devies van de 1e Poolse Pantserdivisie. Een vrij Nederland, maar voor Polen duurde het nog 45 jaar voordat men kon spreken van een echt vrij Polen. 

Op zaterdag 27 oktober is er om 14.30 uur een bloemenhulde, gewijd aan de 1e Poolse Pantser­divisie bij de Gedenkplaquette op de Parade 12 – 14 in Breda.

Om 15 uur gaan de Poolse Erecompagnie, Militair orkest van de 11e Pantsercavaleriedivisie en de Poolse Scoutinggroep uit Breda in Paradepas naar de Grote Markt.

De Nassau-klok van de Grote Kerk luidt om 15.15 uur voor onze Poolse Bevrijders, waarna het Pools Militair Orkest zal optreden op de Grote Markt.

In de Lutherse Kerk, Veemarktstraat 11 in Breda begint om 16 uur het feestelijk programma, “Wij eren de bevrijders van Breda”.

17.45 uur concert in de Laurentius kerk van het Militaire Orkest uit Żagań met solisten.

Alosza Awdiejew treedt in het Theater Avenu aan de Waterstraat 5, Breda om 19.30 uur op.

Tot slot van de dag wordt er een feestavond verzorgd door Polonia in de Zaal Vianden, Viandenlaan 3, Breda. De avond begint om 20 uur.

Op zondag 28 oktober is er om 9.15 uur een Herdenkingsdienst in de Sint Laurentiuskerk, Breda, Ginnekenweg 333 (Ginneken);

Om 10.45 uur is er een Herdenking op het Ereveld Ginneken, Vogelenzanglaan 13, Breda.                   

De grote Herdenking op het Ereveld aan de Ettensebaan in Brede begint om 12.45 uur. 

Bevrijding Breda → Vrijheid anno 2018

Het Generaal Maczek Museum wil ook graag de jeugd betrekken bij het herdenken van de bevrijding van Breda.

Op 29 oktober 2018 is het 74 jaar geleden dat Poolse troepen Breda onder leiding van Generaal Maczek de vijand definitief uit Breda hebben verdreven.

Sinds die tijd zijn er gelukkig geen beperkingen geweest met betrekking tot onze vrijheid in denken, onze vrijheid van meningsuiting en onze vrijheid in algemene zin.

We leven met elkaar in een gezellige en gastvrije stad en staan er verder niet meer bij stil.

Toch zou het zomaar ineens voorbij kunnen zijn, we zouden zomaar onze bevochten en verworven vrijheid kwijt kunnen raken. De wereld is wat dat betreft onvoorspelbaar; voorbeelden van situaties waar en waarin het mis kan gaan kunt u zelf bedenken.

Om stil te staan bij onze vrijheidswaarden en om de kinderen het besef te geven dat vrijheid niet vanzelfsprekend is, heeft het Generaal Maczek Museum de leerlingen van groep 8 van de basisscholen in Breda uitgenodigd voor deelname aan het Pop-up Tankproject dat plaatsvindt  van maandag 22 oktober t/m vrijdag 26 oktober 2018.

De kinderen zullen door medewerkers van het Generaal Maczek Museum worden ontvangen in het Paviljoen ( het Visserskot) in het Wilhelminapark, nabij de “Poolse” tank, waar een kleine expositie is opgesteld.

Nu bekend is dat er met de bouw van het Generaal Maczek Memorial kan worden gestart, zal ongetwijfeld ter sprake komen dat, volgens verwachting, vanaf 2020 deze en andere schoolkinderen op een moderne en educatieve manier het Pop-up Tankproject kunnen beleven in het nieuwe Memorial aan de Ettensebaan.

Het Generaal Maczek Museum hoopt op deze manier voor het derde achtereenvolgende jaar bij de jeugd de gedachte aan de bevrijders van Breda levend te houden.

GMM organiseert een lezing over de “Enigma” op zondag 27 mei 2018

Op zondag 27 mei 2018 organiseert het Generaal Maczek Museum, in samenwerking met het Cryptomuseum, een lezing over de geheimen van de Enigma.

De Enigma, een draagbare elektromechanische codeermachine, werd reeds in 1918 door de Duitse ingenieur Arthur Scherbius geconstrueerd. Hij noemde de machine “Enigma”, afgeleid van het Griekse woord “Ainigma”, hetgeen “Raadsel” betekent. In eerste instantie werd de machine geproduceerd om berichten door te geven voor commerciële doeleinden. Tijdens het Interbellum werd de Enigma verder ontwikkeld voor militaire doeleinden.

Voor het verloop van de Tweede Wereldoorlog is de codeermachine “Enigma” van essentieel belang geweest.

Aan het ontrafelen van de werking en het breken van de code werd in de begin jaren 30 door drie Poolse wiskundigen, w.o. Marian Rejewski, gewerkt. Rejewski was de eerste wiskundige die het karakter van het cijferschrift ontdekte. Rejewski was ook de bouwer van de “bom”, een cryptologisch werktuig dat later door de Engelsman Alan Turing verder zou worden uitgebouwd. Alan Turing kwam in 1940 vanuit Frankrijk naar het cryptologisch centrum in  Bletchley Park in Zuid-Engeland. Op het hoogtepunt telde het park meer dan 7.000 personeelsleden. Mede door de “bom”, in feite  een voorloper van de computer, werden de versleutelde berichten van het Duitse leger en Kriegsmarine leesbaar gemaakt.

Dit was van groot belang voor het verloop van de Tweede Wereldoorlog. Volgens Winston Churchill heeft dit de oorlog met 2 jaar verkort.

Dit alles en ook hoe het verlopen is na de oorlog, wordt op duidelijke wijze verteld door Paul Reuvers en Marc Simons van het virtueel Cryptomuseum in Nederland.

Tijd:                 14.00 – 17.00 uur. Inloop vanaf 13.45 uur zodat we op tijd kunnen beginnen.
Locatie:           Gemeenschapshuis De Vianden, Viandenlaan 3, Breda.
Parkeren:        Parkeergelegenheid naast het gemeenschapshuis en op het Schoolakkerplein.

Toegang is gratis, maar het Museum is dankbaar voor iedere euro als donatie.

Foto: Enigma (Cryptomuseum)

 

Herdenking Poolse gesneuvelde Militairen op vrijdag 4 mei 2018

Voorafgaande aan de Herdenking in het Stadspark worden, tijdens een korte herdenking, de gesneuvelde Poolse militairen herdacht op het Pools Militair ereveld aan de Veerseweg in Oosterhout.

Het devies van deze jonge mannen was: “Voor Uwe en onze vrijheid”, Zij gaven hun leven voor onze vrijheid.
Op vrijdag 4 mei 2018 om 18.00 begint de herdenking. De waarnemend burgemeester van Oosterhout, de heer Fränzel, zal namens de gemeente een krans leggen, terwijl leerlingen van de Openbare Basisschool Rubenshof bij elk graf een bloem zullen leggen.

De Koninklijke Muziekvereniging Oosterhout is ook aanwezig.

Namens de Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie Nederland nodigen wij u hierbij uit om aanwezig te zijn.

Foto: Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie Nederland.

 

 

Lezing Generaal Maczek Museum over De Vlucht van Breda op zondag 22 april 2018

Het is bijna 80 jaar geleden dat de bewoners van Breda werden geëvacueerd. De hele stad, destijds 52.000 inwoners, kreeg op 12 mei 1940 in de ochtend te horen dat ze huis en haard moest verlaten.

Het was eerste Pinksterdag en ook nog Moederdag. En het was warm die dag. In twee grote groepen vertrok men met bestemming Antwerpen, één groep via Hoogstraten en de andere  groep via Zundert. Niet wetende wat de toekomst zou brengen; niet wetende hoe men de stad weer zou aantreffen. Een gevaarlijke tocht, omdat de Bredanaars tussen strijdende troepen terechtkwamen. Onschuldige slachtoffers (ruim 100 mensen), vonden de dood door beschietingen en bombardementen, zoals in Sint Niklaas.
De “Vlucht van Breda”, een bijzondere gebeurtenis in de geschiedenis van de stad. Waarom werd Breda geëvacueerd, waar kwamen de vluchtende Bredanaars terecht? Wanneer ging men terug? Tijdens de lezing door historicus Peter Haagh zult u hierover meer over te weten komen.

Na de pauze wordt er een documentaire getoond over De Vlucht.

Tijd: 14.00 – 17.00 uur. Inloop vanaf 13.45 uur zodat we op tijd kunnen beginnen.
Locatie:  Gemeenschapshuis De Vianden, Viandenlaan 3, Breda.
Parkeren: Parkeergelegenheid naast het gemeenschapshuis en op het Schoolakkerplein.

Toegang is gratis, maar het Museum is dankbaar voor iedere euro als donatie.

Herdenkingsweekend 28 en 29 oktober bevrijding Breda

Komend weekend is het precies 73 jaar geleden dat Generaal Maczek met zijn 1e Poolse Pantserdivisie de stad bevrijdde van het Duitse juk.
Om dit feit te herdenken heeft de “Stichting Jaarlijkse Herdenking Bevrijding Breda”, waarin participeren Vereniging van de 1e Poolse Pantserdivisie, Comité Herdenking 1944 Ginneken, Generaal Maczek Museum, Serce Polski, Bredase Culturele Vereniging Polonia, Comité Belcrum oorlogs­monument WO2 en Kaszub de eer u uit te nodigen voor het bijwonen van de plechtig­heden.

Niet alleen vreugde, omdat na 4½ jaar de Duitse laars uit Breda verdween, maar ook wordt er stilgestaan bij de gesneuvelde Poolse militairen. De meesten waren jonge mannen, aan het begin van hun leven, die stierven in een voor hun onbekend en ver land. Voor onze vrijheid.

Op zaterdag 28 oktober is er om 10.30 een Herdenking op het Ereveld Veerseweg 54 in Oosterhout.

In Breda vertrekt het Muziekkorps en Erecompagnie van de 11e Poolse Pantsercavaleriedivisie uit Zagan (Polen), die de tradities van de divisie van Maczek overgenomen heeft, 14.00 uur vanuit de NLDA (oude KMA) naar de Grote Markt, waar een optreden is.

Om 15.00 uur worden er bloemen gelegd bij de Gedenkplaquette op de Parade, waarna men marcheert naar de “Poolse” tank in het Wilhelminapark. Om 16.00 uur organiseert Serce Polski hier een concert met Aldona Bartnik onder begeleiding van haar gelegenheidskwartet ‘Poland2Holland’, het koor Cracovia zingt Poolse liedjes en een groep Poolse kinderen geeft een re-enactment show.

‘s Avonds begint om 19.00 uur een voorstelling met jazz en poëzie in de Sacramentskerk Breda, Zandberglaan 58. Een uur later, om 20.00 uur, is er een feestavond met gratis entree, georganiseerd door Vereniging Polonia in Gemeenschapshuis “De Vianden” aan de Viandenlaan 5 te Breda.

Op zondag 29 oktober beginnen de herdenkingen om 9.15  met een Herdenkingsdienst in de Sint Laurentiuskerk, Ginnekenweg 333 in het Ginneken, alwaar om 10.45 de Herdenking op het Ereveld in de Vogelenzanglaan begint.

Het herdenkingsweekend wordt afgesloten met een grootse herdenking op het Pools Militair Ereveld aan de Ettensebaan in Breda om 12.30. Hier is ook het graf van Generaal Maczek.

U wordt verzocht 10 minuten voor aanvang van de plechtigheden aanwezig te zijn.

Muziekkorps 11e Poolse Pantsercavaleriedivisie op de Grote Markt in 2016. (foto: Wim Vermeeren – Gen. Maczek Museum)

 

Zaterdag 28 oktober herdenking van de gesneuvelde Poolse militairen in Oosterhout

Aanstaande weekend is het 73 jaar geleden dat Oosterhout bevrijd werd van het Duitse juk. Ooster­hout zelf verwelkomde de Desert Rats van de 7e Engelse Pantserdivisie op 30 oktober 1944.
De opmars stopte echter ten oosten van de sluizen van het Wilhelminakanaal. s9
Den Hout en Stuivezand moesten nog enkele dagen wachten.
Aanstaande zaterdag 28 oktober om half elf worden de gesneuvelde Poolse militairen herdacht op het Ereveld aan de Veerseweg in Oosterhout.

Op 29 en 30 oktober 1944 werd Breda bevrijd door de 1e Poolse Pantserdivisie onder leiding van Generaal Maczek. Vanuit Teteringen snelde op 30 oktober de divisie richting Oosterhout om hun Engelse collega’s af te lossen. Echter de hoop om over de draaibrug (Bredaseweg) over het Wilhelminakanaal Oosterhout binnen te trekken vervloog letterlijk toen bleek dat de brug opgeblazen was.

Er werd toen naar het westen afgebogen om Den Hout te bevrijden. Ten noorden van Markkanaal had de goed bewapende 711e Duitse Infanteriedivisie zich ingegraven en dezelfde dag braken er dan ook felle vuurgevechten uit.

In Oosterhout zelf kwamen verschillende zware granaten terecht. Er vielen dan ook verschillende doden en gewonden onder de burgerbevolking.

Na een bloedige strijd en zware verliezen, stak op 3 november de 1e Poolse Pantserdivisie de Marksluis over om hier een bruggenhoofd te vestigen. Engelse en Poolse genietroepen sloegen meteen een Bailey­brug, die. op verzoek van generaal Maczek “Success Bridge” werd genoemd. De bevrijding van Den Hout kon beginnen.

10 Dagen na de bevrijding van Oosterhout trokken de Engelsen zich terug uit Oosterhout en werden de Poolse bevrijders voor 5 maanden gastvrij opgenomen door de bevolking. Veel Polen zijn dan ook na de oorlog teruggekeerd naar Oosterhout om hier te trouwen met hun geliefde.

Niet alleen de jonge mannen die sneuvelden in Oosterhout worden hier herdacht, maar ook de mannen die sneuvelden bij de slag bij het Capelsche Veer.

De ceremonie wordt verzorgd door de Vereniging 1e Poolse Pantserdivisie Nederland en worden geleid door Wadec Salewicz, een zoon van een Poolse bevrijder. Naast de burgemeester van Oosterhout, zijn ook aanwezig de Poolse minister van Veteranenzaken, afgevaardigden van de Poolse Generale Staf, samen met 6 tal Poolse veteranen die Nederland bevrijd hebben en ook vele andere groeperingen.

Het geheel zal worden opgeluisterd door de Koninklijke Muziekvereniging Oosterhout en een Pools Militair Orkest uit Zagan (Polen). Een Erecompagnie van de 11e Poolse Pantsercavaleriedivisie, die de tradities van de divisie van Maczek overgenomen heeft, zal een eresalvo geven.

Foto: Herdenking 2016 (Generaal Maczek Museum)

 

Bevrijding Breda → Vrijheid anno 2017

Het Generaal Maczek Museum wil ook graag de jeugd betrekken bij het herdenken van de bevrijding van Breda.

Op 29 oktober 2017 is het 73 jaar geleden dat Poolse troepen Breda onder leiding van Generaal Maczek de vijand definitief uit Breda hebben verdreven.

Sinds die tijd zijn er gelukkig geen beperkingen geweest met betrekking tot onze vrijheid in denken, onze vrijheid van meningsuiting en onze vrijheid in algemene zin.

We leven met elkaar in een gezellige en gastvrije stad en staan er verder niet meer bij stil.

Toch zou het zomaar ineens voorbij kunnen zijn, we zouden zomaar onze bevochten en verworven vrijheid kwijt kunnen raken. De wereld is wat dat betreft onvoorspelbaar; voorbeelden van situaties waar en waarin het mis kan gaan kunt u zelf bedenken.

Om stil te staan bij onze vrijheidswaarden en om de kinderen het besef te geven dat vrijheid niet vanzelfsprekend is, heeft het Generaal Maczek Museum de leerlingen van groep 8 van de basisscholen in Breda uitgenodigd voor deelname aan het Pop-up Tankproject dat plaatsvindt in de week na de herfstvakantie, van maandag 23 oktober t/m vrijdag 27 oktober 2017.

De kinderen zullen door medewerkers van het Generaal Maczek Museum worden ontvangen in het Paviljoen ( het Visserskot) in het Wilhelminapark, nabij de “Poolse” tank, waar een kleine expositie is opgesteld.

Met het oog op de toekomst zullen ongetwijfeld ook de plannen voor de bouw van het nieuwe museum – Generaal Maczek Memorial – achter het Pools Militaire Ereveld aan de Ettensebaan ter sprake komen, waar over enkele jaren deze en andere schoolkinderen op een moderne en educatieve manier het Pop-up Tankproject kunnen beleven.

Op zaterdag 28 oktober om 16.00 uur zal, in samenwerking met de Stichting Serce Polski, op de gedenkwaardige locatie naast de Poolse tank het scholenproject officieel worden afgesloten, waarbij een groep Poolse kinderen een re-enactment show met zang en dans zal presenteren.

Het Generaal Maczek Museum hoopt op deze manier voor het tweede achtereenvolgend jaar bij de jeugd de gedachte aan de bevrijders van Breda levend te houden.


In Breda eindigde het leven van veel Poolse soldaten

Op zondag 8 oktober 2017 neemt het Generaal Maczek Museum deel aan een evenement dat in het kader van  de Crossroads Brabant 40/45-Dag wordt georganiseerd. De Stichting Crossroads Brabant 40/45 heeft als doel, om in het kader van 75-jaar bevrijding van onze provincie in 2019, het WOII-erfgoed goed in kaart te brengen en een breed scala aan evenementen te organiseren en te ondersteunen.

Op deze dag bieden vier musea in Brabant, t.w. Oorlogsmuseum Overloon, Nationaal Monument Kamp Vugt, Museum Bevrijdende Vleugels en het Generaal Maczek Museum samen met Erfgoed Brabant een speciaal programma aan waarin levensveranderende verhalen – de kern van Crossroads – centraal staan. Het publiek kan luisteren naar bijzondere verhalen én vindt er ook een plek om zijn of haar verhaal kwijt te kunnen.

Het Pools Militair Ereveld aan de Ettensebaan in Breda is één van de 49 begraafplaatsen in Nederland waar de gesneuvelde militairen van de 1e Poolse Pantserdivisie hun laatste rustplaats gevonden hebben. Met zijn kleine 200 militairen, waarvan velen de 25-jarige leeftijd nog niet bereikt hadden, is dit de grootste Poolse militaire begraafplaats in Nederland. Elk graf heeft zijn eigen ingrijpend verhaal.

Op zondag 8 oktober a.s. tussen 11.00 en 16.00 uur vertellen vrijwilligers van het Generaal Maczek Museum bij een aantal graven het verhaal van de gesneuvelde soldaten: waarom ze in dienst zijn gegaan, onder welke omstandigheid ze gesneuveld zijn, hun militaire carrière; kortom deze “outdoor experience” stelt de beleving centraal. Re-enactors geven de bezoeker een inkijkje in het dagelijkse leven van de Poolse militair.

Daarnaast wordt ook informatie gegeven over de plannen van het in 2019 te openen Generaal Maczek Memorial dat  achter het Ereveld zal worden gebouwd.
In 2019 is het namelijk 75 jaar geleden dat Breda bevrijd werd door de 1e Poolse Pantserdivisie onder leiding van Generaal Stanisław Maczek.

Toegang:  gratis
Parkeren: i.v.m. de beperkte parkeermogelijkheid aan de Ettensebaan, kan er gebruik worden gemaakt van de parkeerlocatie van de naastgelegen begraafplaats Zuylen.